http://muzeumcieszyn.pl
projekty
ŚLĄSK CIESZYŃSKI 1920-2020 Drukuj Email

Międzynarodowy projekt Slezské univerzity v Opavě oraz Muzeum Śląska Cieszyńskiego w Cieszynie, finansowany z grantu Międzynarodowego Funduszu Wyszehradzkiego nr 22010278

https://www.visegradfund.org/

Polsko-czechosłowacki spór o Śląsk Cieszyński lat 1918-1920 zakończył się podziałem terytorium dawnego Księstwa Cieszyńskiego po 600 latach jego egzystencji pomiędzy odrodzone państwa: Czechosłowację oraz Polskę. Historia Śląska Cieszyńskiego, łącznie z procesem jego podziału, stała się zatem naszym wspólnym dziedzictwem kulturowym. Obraz samego konfliktu ulegał często w okresie międzywojennym narracjom tendencyjnym, w okresie powojennym zaś celowo nie był podejmowany. Choć po roku 1989 powstały cenne jego opracowania, nadal niektóre kwestie poruszane wcześniej wymagają rewizji i uzupełnień.

W roku 2019 wiele wydarzeń nawiązało do stulecia polsko-czechosłowackiego konfliktu, a konsekwencją tych spotkań na gruncie naukowym stało się nawiązanie cennej współpracy, na bazie której powstał prezentowany projekt. Międzynarodowy zespół historyków nie tylko z Czech i Polski, ale też z Wielkiej Brytanii, będzie przygotowywał i realizował niżej opisane działania. Mamy nadzieję, że projekt zaowocuje nowymi ustaleniami, które posłużą do ukształtowania możliwie obiektywnego i pełniejszego obrazu naszej wspólnej historii oraz do popularyzacji tej wiedzy w szerszych kręgach.

strona projektu: http://uhv.fpf.slu.cz/tesinske-slezsko-1920-2020/
 

Czytaj więcej...
 
Monografia pt. "Rotunda na Górze Zamkowej w Cieszynie" Drukuj Email

Spis treści

WPROWADZENIE

1.    Zarys fizjograficzny i uwarunkowania środowiskowe Góry Zamkowej w Cieszynie (Andrzej Tyc)
1.1. Położenie geograficzne
1.2. Budowa geologiczna
1.3. Rzeźba terenu
1.4. Stosunki wodne

2.    Rotunda i Góra Zamkowa w Cieszynie w badaniach historycznych
2.1.1.    Źródła rękopiśmienne do dziejów rotundy i badań archeologicznych w XX wieku (Wacław Gojniczek)
2.2.    Rotunda w badaniach historycznych (Wacław Gojniczek)
2.3.    Historyczny kontekst funkcjonowania rotundy św. Mikołaja w okresie średniowiecza (Bożena Czwojdrak)
2.4.    Rotunda na tle dziejów Śląska Cieszyńskiego (Wacław Gojniczek)
2.5.    Rotunda – jej wezwanie, wyposażenie oraz duchowni (Wacław Gojniczek)

3.    Stan badań archeologicznych (Jana Gryc, Zofia Jagosz-Zarzycka)

4.    Analiza archeologicznego materiału zabytkowego
4.1.     Analiza stratygraficzna i opis obiektów nieruchomych z badań 1941-2017
(Jana Gryc, Zofia Jagosz-Zarzycka)
    4.1.1. Badania Georga Raschkego w latach 1941–1942
    4.1.2. Badania Aliny Kietlińskiej w latach 1947–1954
    4.1.3. Badania w latach 2013–2017
4.2.     Materiały prehistoryczne z rejonu kaplicy św. Mikołaja na Górze Zamkowej w Cieszynie (Bogusław Chorąży)
4.3.    Analiza wczesnośredniowiecznych i średniowiecznych materiałów archeologicznych (Jana Gryc)
4.4.    Cmentarzysko (Jana Gryc)

5. Wczesnośredniowieczny gród na Górze Zamkowej w Cieszynie w świetle źródeł archeologicznych (Jana Gryc)

6. Stan badań historyczno-artystycznych nad rotundą (Teresa Rodzińska-Chorąży)

7. Analiza przemian architektonicznych rotundy (Teresa Rodzińska-Chorąży)
7.1.  Przemiany rotundy w świetle źródeł ikonograficznych i przekazów pisanych do roku 1941
7.2.  Działalność Georga Raschke i Günthera Grundmanna 1941-1942
7.3. Prace zabezpieczające od roku 1947 oraz działalność Zygmunta Gawlika 1951-1955 w świetle zachowanej dokumentacji i źródeł materialnych.
7.4. Opis reliktów architektury odsłoniętych w latach 1941-42 oraz 2013-2017
7.5. Analiza i rozwarstwienie chronologiczne murów rotundy
7.6. Stan zachowania i uwarunkowania konserwatorskie (Teresa Rodzińska-Chorąży, Łukasz Łukaszewski)
8. Rotunda cieszyńska w kontekście rotund jednoapsydowych w Europie (Teresa Rodzińska-Chorąży)

ZAKOŃCZENIE

Aneks źródłowy

Źródła i literatura

Spis ilustracji

Indeksy

Streszczenie w j. angielskim

Materiały merytoryczne

Dzienniki badań 1941-1942 (MG Bytom)

A. Szczepanek Analiza antpologiczna

A. Tyc Zawodnienie otoczenia rotundy

G. Raschke Altschlesien s. 146-161

M. Bura. CieszynRotundaSkaning

W. Bartz PetrografiaRotundaRaport

W. Iwanek- Rotunda grodowa (doktorat)

 

 

 
KULTURA MATERIALNA I DUCHOWA / HMOTNÁ A DUCHOVNÍ KULTURA Drukuj Email

(luty 2017 – marzec 2018)

Partner projektu: Muzeum Těšínska, příspěvková organizace, Český Těšín

Projekt obejmuje:

1.    Konferencja naukowa 26-27.04.2017 Dom, pałac i zamek w kulturze materialnej Śląska” z głównym akcentem na Śl. C. i bezpośrednie pogranicze historyczne

Zakres tematyczny:
– typologia siedzib szlacheckich i mieszczańskich od średniowiecza do XX wieku
– wyposażenie szlacheckiego lub mieszczańskiego domu 
– dekoracja artystyczna domów mieszczańskich i szlacheckich
– zaplecze gospodarcze 
– archiwalia i zabytki materialne związane z kulturą mieszkalną szlachty i mieszczaństwa 
– intelektualne potrzeby elit (biblioteki, archiwa rodowe, zachowanie pamięci o rodzie) 
– kolekcjonerstwo (gabinety osobliwości, zbrojownie, galerie portretowe itd.) 
– obecny stan zabytków, upaństwowienie/restytucje oraz ochrona kultury materialnej (muzea, archiwa)

2.    Publikacja Cieszyńskie studia muzealne (t. VI)

3.    Digitalizacja kościołów drewnianych na Śl. C. – wirtualne zwiedzanie

4.    Konserwacja trzech skrzydeł ołtarza z Puńcowa z połowy XV w.

5.    Dwa spotkania z prelekcjami w ramach cyklicznych spotkań

Tematy:
– o wirtualnym zwiedzaniu kościołów drewnianych
– o samym projekcie, jego efektach i wynikach badań
 

 

W ramach projektu Muzeum otwarte na świat powstało: wirtualne zwiedzanie, wirtuany katalog, kanał rss oraz strona www.
Projekt jest współfinansowany ze Środków Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego (EFRR) za pośrednictwem Euroregionu Śląsk Cieszyński - Tĕšínské Slezsko / Projekt je spolufinancován z prostředků Evropského fondu pro regionální rozvoj (ERDF) prostřednictvĺm Euroregionu Tĕšínské Slezsko