ŚLĄSK CIESZYŃSKI 1920-2020

Międzynarodowy projekt Slezské univerzity v Opavě oraz Muzeum Śląska Cieszyńskiego w Cieszynie, finansowany z grantu Międzynarodowego Funduszu Wyszehradzkiego nr 22010278

https://www.visegradfund.org/

Polsko-czechosłowacki spór o Śląsk Cieszyński lat 1918-1920 zakończył się podziałem terytorium dawnego Księstwa Cieszyńskiego po 600 latach jego egzystencji pomiędzy odrodzone państwa: Czechosłowację oraz Polskę. Historia Śląska Cieszyńskiego, łącznie z procesem jego podziału, stała się zatem naszym wspólnym dziedzictwem kulturowym. Obraz samego konfliktu ulegał często w okresie międzywojennym narracjom tendencyjnym, w okresie powojennym zaś celowo nie był podejmowany. Choć po roku 1989 powstały cenne jego opracowania, nadal niektóre kwestie poruszane wcześniej wymagają rewizji i uzupełnień.

W roku 2019 wiele wydarzeń nawiązało do stulecia polsko-czechosłowackiego konfliktu, a konsekwencją tych spotkań na gruncie naukowym stało się nawiązanie cennej współpracy, na bazie której powstał prezentowany projekt. Międzynarodowy zespół historyków nie tylko z Czech i Polski, ale też z Wielkiej Brytanii, będzie przygotowywał i realizował niżej opisane działania. Mamy nadzieję, że projekt zaowocuje nowymi ustaleniami, które posłużą do ukształtowania możliwie obiektywnego i pełniejszego obrazu naszej wspólnej historii oraz do popularyzacji tej wiedzy w szerszych kręgach.

strona projektu: http://uhv.fpf.slu.cz/tesinske-slezsko-1920-2020/
 

Międzynarodowa konferencja: SPORY GRANICZNE PO WIELKIEJ WOJNIE

Miejsce: Muzeum Śląska Cieszyńskiego Czas: 27-28 stycznia 2021

Konferencja zorganizowana w Muzeum Śląska Cieszyńskiego w Cieszynie będzie dotyczyć zarówno polsko-czechosłowackiego sporu o Śląsk Cieszyński i udziału aliantów w jego rozwiązaniu, jak i problemu wytyczania granic państwowych w Europie po Wielkiej Wojnie w ogóle. Kluczowy referat przedstawi dr Jim Beach z Uniwersytetu w Northampton. Referaty dopełni dyskusja, a cała konferencja będzie otwarta dla wszystkich zainteresowanych.

W programie konferencji znajdzie się też promocja wielojęzycznego reprintu książki „Pole and Czech in Silesia“ Jamesa Alexandra Roya, przy udziale krewnego autora, Iana Dalziela, oraz wystawa "Lato 1920", zaprezentowana w siedzibie Muzeum Śląska Cieszyńskiego w Cieszynie. Międzynarodowy charakter konferencji oraz reprintu koresponduje z międzynarodowym wymiarem procesu wytyczania granic po Wielkiej Wojnie - tematem nie tylko atrakcyjnym, ale i nie w pełni przebadanym.

*Szczegółowy program konferencji w opracowaniu

Wystawa "LATO 1920"

Miejsce: Muzeum Śląska Cieszyńskiego Czas: 20 stycznia - 6 kwietnia 2021

Wystawa, która zostanie zaprezentowana w Muzeum Śląska Cieszyńskiego, przygotowywana jest przez polsko-czeski zespół historyków i dotyczyć będzie przełomowych wydarzeń wspomnianego roku 1920, które przedstawi z różnych perspektyw - polskiej, czeskiej (czechosłowackiej), niemieckiej czy ślązakowskiej. Wyznaczenie przebiegu granicy pomiędzy nowymi państwami, Polską i Czechosłowacją, satysfakcjonujące obie strony, było zadaniem właściwie niemożliwym. Głównym celem wystawy będzie zatem przedstawienie faktów i wyjaśnienie nieporozumień, ale też zaprezentowanie tych skomplikowanych historycznych wydarzeń w ten sposób, by nie wpływały negatywnie na nasze dzisiejsze relacje, na rzeczywistość po stu latach. Walory edukacyjne wystawy chcielibyśmy oprzeć na świadomości wspólnej historii oraz tożsamości regionalnej i przedstawić to wszystko w atrakcyjnym wizualnie obrazie.

Wielojęzyczny reprint (EN, PL, CZ) książki J. A. Roya „Pole and Czech in Silesia“

Data wydania: styczeń 2021

Wydany zostanie wielojęzyczny (EN, PL, CZ) reprint książki Jamesa Alexandra Roya z roku 1921, uzupełniony o krótką biografię autora pióra angielskiego historyka dra Jima Beacha. Książka jest doskonałym egodokumentem, opisującym życie codzienne w Cieszynie w okresie konfliktu granicznego, ale też w momencie publikacji stanowiła pierwsze źródło wiedzy angielskich czytelników na temat okoliczności polsko-czechosłowackiego sporu o Śląsk Cieszyński. Co więcej, jej wyjątkowym walorem jest zamierzony obiektywizm kapitana Roya, międzynarodowego (szkockiego) obserwatora niezwiązanego z żadną z walczących stron, dzięki czemu doskonale wpisuje się w naszą koncepcję wyjścia poza stronnicze narracje narodowe i wskazania na inny, bardziej obiektywny ogląd problemu. Promocja książki będzie jednym z punktów programu konferencji.

Wykłady tematyczne (CZ/PL)

Miejsce: Czechy i Polska

Wykłady i prelekcje związane tematycznie z polsko-czechosłowackim sporem o Śląsk Cieszyński przeznaczone dla szerokiej publiczności, dla szkół i uniwersytetów, popularyzujące i pogłębiające wiedzę na ten temat. Wykłady organizowane będą przede wszystkim w regionie przygranicznym, ale planowane są także w głębi obu krajów.

*Daty i miejsca w przygotowaniu

Koordynator projektu: dr Tomáš Rusek, mail: Ten adres email jest ukrywany przed spamerami, włącz obsługę JavaScript w przeglądarce, by go zobaczyć

Partnerzy projektu:   

Slezská univerzita v Opavě
Na Rybníčku 626/1, Opava, 746 01, CZ
www.slu.cz
 
Muzeum Śląska Cieszyńskiego
T. Regera 6, 43-400 Cieszyn, PL
www.muzeumcieszyn.pl

Teschen Silesia 1920-2020

International project of the Silesian University in Opava (CZ) and the Museum of Cieszyn Silesia in Cieszyn (PL), financed by the grant no. 22010278 of the International Visegrad Fund

https://www.visegradfund.org/

Czechoslovak-Polish dispute over Teschen Silesia in 1918-1920 led to the division of 600-year-old coherent historical land between Czechoslovak and Polish Republics, thus making the land's history and process leading to its division our common cultural heritage. During the interwar period the interpretation of the struggle suffered from biased narrative, whereas in the era of socialism the topic was deliberately neglected. Although after the year 1989 a few well-written monographs were published, there are still some conclusions of older historiography which needs revision and completing.

In year 2019 various events connected with the centenary of the Czechoslovak-Polish conflict took place and fostered mutual scientific cooperation which evolved into the proposed project. International team of historians not only from Czech Republic and Poland, but also from Great Britain will work together on completing the outputs described below. We believe that the project will contribute to the objective interpretation of our common history enriched with new information, making it thus more complete and understandable to the wide public.

International conference – Border Disputes after WW1

Place: Museum of Cieszyn Silesia Date: 27-28 January 2021

The conference held in the premises of the Museum of Cieszyn Silesia will cover Czechoslovak-Polish dispute over Teschen Silesia and involvement of Entente powers in the process, but also forming borders in Europe after The Great War in general. Keynote speech will be delivered by Dr. Jim Beach of The University of Northampton. Lectures will be followed by a discussion and the whole event will be open to public audience.

Those lectures will be accompanied by a promotion of the multilingual reprint of „Pole and Czech in Silesia“ with the presence of a grand-nephew of the original author Ian Dalziel coming from Scotland. The multinational character of the conference (and the reprint) harmonizes with the international nature of the process of border establishing after the WW1. The topics we think are not only attractive, but also still not recognized and not discussed yet.

*Exact programme to be specified.

Exhibition – "Summer 1920"

Place: Museum of Cieszyn Silesia Date: 20 January – 6 April 2021

Polish-Czech team will endeavour to present via exhibition this significant historic event from several points of view; i.e. Polish, Czech, German (and Silesian). The exhibition will show that the problem with establishing borders in this region seemed to be impossible to solve in order to satisfy all the parties, with each compromise vividly disputed. The main purpose is to point out to the facts and clear misunderstandings, but also to present it as a historical event which should no longer effect our reality in any negative way. The educational value of the output should accompany the sense of mutual history and regional identity, all done a visually attractive way.

Multilingual (EN, PL, CZ) reprint of J. A. Roy book "Pole and Czech in Silesia"

Publication date: January 2021

Multilingual (EN, PL, CZ) reprint of James Alexander Roy´s book from 1921 supplemented with a brief author’s biography written by an English historian Dr. Jim Beach, his biographer. Apart from being an excellent memoir, describing the life in Teschen during the struggle, Roy´s book presented for the first time to English readers information about the dispute. It is furthermore unique due to its supposed objectivity of Roy as an international (Scottish) observer not connected to any of the rival parties, thus perfectly fitting into our goal of getting out of national discourse and present different, objective point of view. The launch of the reprint should be part of the conference programme.

Lectures (CZ and PL)

Place: various venues in Czech and Polish Republics                      

Lectures related to the topic of Czechoslovak-Polish dispute over Teschen Silesia dedicated to public, schools and universities aimed at popularization and raised awareness of the problem. These should not be restricted to the region itself, but we´ll endeavour to lecture also in other parts of Czech and Polish republics.

*Exact venues and dates to be specified.

Project coordinator: PhDr. Tomáš Rusek, mail: Ten adres email jest ukrywany przed spamerami, włącz obsługę JavaScript w przeglądarce, by go zobaczyć

Project partners:

The Silesian University in Opava                                                           
Na Rybníčku 626/1, Opava, 746 01, CZ
www.slu.cz

Museum of Cieszyn Silesia
ul. T.Regera 6, Cieszyn, 43-400, PL
www.muzeumcieszyn.pl